Art. 53. § 1. Sąd wymierza karę według swojego uznania, w granicach
przewidzianych w ustawie, uwzględniając stopień społecznej szkodliwości czynu,
okoliczności obciążające i okoliczności łagodzące, cele kary w zakresie społecznego
oddziaływania, a także cele zapobiegawcze, które ma ona osiągnąć w stosunku do
skazanego. Dolegliwość kary nie może przekraczać stopnia winy.
§ 2. Wymierzając karę, sąd uwzględnia w szczególności motywację i sposób
zachowania się sprawcy, zwłaszcza w razie popełnienia przestępstwa na szkodę osoby
nieporadnej ze względu na wiek lub stan zdrowia, popełnienie przestępstwa wspólnie
z nieletnim, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na sprawcy obowiązków, rodzaj
i rozmiar ujemnych następstw przestępstwa, właściwości i warunki osobiste sprawcy,
sposób życia przed popełnieniem przestępstwa i zachowanie się po jego popełnieniu,
a zwłaszcza staranie o naprawienie szkody lub zadośćuczynienie w innej formie
społecznemu poczuciu sprawiedliwości, a także zachowanie się pokrzywdzonego.
§ 2a. Okoliczności obciążające stanowią w szczególności:
1) uprzednia karalność za przestępstwo umyślne lub podobne przestępstwo
nieumyślne;
2) wykorzystanie bezradności, niepełnosprawności, choroby lub podeszłego wieku
pokrzywdzonego;
3) sposób działania prowadzący do poniżenia lub udręczenia pokrzywdzonego;
4) popełnienie przestępstwa z premedytacją;
5) popełnienie przestępstwa w wyniku motywacji zasługującej na szczególne
potępienie;
6) popełnienie przestępstwa motywowanego nienawiścią z powodu przynależności
narodowej, etnicznej, rasowej, politycznej lub wyznaniowej ofiary albo z
powodu jej bezwyznaniowości;
7) działanie ze szczególnym okrucieństwem;
8) popełnienie przestępstwa w stanie po spożyciu alkoholu lub środka
odurzającego, jeżeli ten stan był czynnikiem prowadzącym do popełnienia
przestępstwa lub istotnego zwiększenia jego skutków;
9) popełnienie przestępstwa we współdziałaniu z nieletnim lub z wykorzystaniem
jego udziału.
§ 2b. Okoliczności łagodzące stanowią w szczególności:
1) popełnienie przestępstwa w wyniku motywacji zasługującej na uwzględnienie;
2) popełnienie przestępstwa pod wpływem gniewu, strachu lub wzburzenia,
usprawiedliwionych okolicznościami zdarzenia;
3) popełnienie przestępstwa w reakcji na nagłą sytuację, której prawidłowa ocena
była istotnie utrudniona z uwagi na okoliczności osobiste, zakres wiedzy lub
doświadczenia życiowego sprawcy;
4) podjęcie działań zmierzających do zapobieżenia szkodzie lub krzywdzie,
wynikającej z przestępstwa, albo do ograniczenia jej rozmiaru;
5) pojednanie się z pokrzywdzonym;
6) naprawienie szkody wyrządzonej przestępstwem lub zadośćuczynienie za
krzywdę wynikłą z przestępstwa;
7) popełnienie przestępstwa ze znacznym przyczynieniem się pokrzywdzonego;
8) dobrowolne ujawnienie popełnionego przez siebie przestępstwa organowi
powołanemu do ścigania przestępstw.
§ 2c. Nie stanowi okoliczności, o której mowa w § 2a i 2b, okoliczność będąca
znamieniem przestępstwa, które popełnił sprawca, chyba że wystąpiła ona ze
szczególnie wysokim nasileniem.
§ 2d. Nie stanowi okoliczności, o której mowa w § 2a, okoliczność niebędąca
znamieniem przestępstwa, jeżeli stanowi podstawę zaostrzenia odpowiedzialności
karnej zastosowanego wobec sprawcy.
§ 2e.Nie stanowi okoliczności, o której mowa w § 2b, okoliczność niebędąca
znamieniem przestępstwa, jeżeli stanowi podstawę złagodzenia odpowiedzialności
karnej zastosowanego wobec sprawcy.
§ 3. Wymierzając karę sąd bierze także pod uwagę pozytywne wyniki
przeprowadzonej mediacji pomiędzy pokrzywdzonym a sprawcą albo ugodę
pomiędzy nimi osiągniętą w postępowaniu przed sądem lub prokuratorem.
Treść i oznaczenia zachowane ze źródła. Indeks górny może być zapisany cyframi podniesionymi lub w nawiasie kwadratowym.
Pełny tekst dokumentu ujednoliconego Sejmu z datą wydrukowaną w źródle. Kontrola techniczna: integralność SHA-256, zachowanie znaków, numeracja i powiązania. Nie jest to potwierdzenie aktualnego stanu prawnego ani redakcja prawnicza. Zachowano oznaczenia zmian przyszłych oraz przypisy; należy czytać je razem z tekstem.
Data dokumentu źródłowego: 2026-08-28. Kontrola techniczna: Automatyczna kontrola ekstrakcji dokumentu Sejmu.
Źródło pobrano 2026-10-17 13:34:18. Opublikowano 2026-10-18 05:44:57.